DDx artikel ‘Elk nadeel heb zijn voordeel’

DDx artikel ‘Elk nadeel heb zijn voordeel’

“Elk nadeel heb zijn voordeel.”

Mees Jansma

“Elk nadeel heb zijn voordeel.” De Cruijffiaanse uitspraak is me bijgebleven door de overwegend optimistische boodschap. Het is een ware kunst om zelfs de naarste situaties van een positieve kant te bekijken. Laten we eens een poging wagen omtrent de huidige coronacrisis. Er zijn meerdere voordelen. Zo werd Nederland door 99 werkloze BN’ers en Ellie Lust getrakteerd op het “coronalied”, gemaakt om alle Nederlanders een hart onder de riem te steken in plaats van daadwerkelijk een steentje bij te dragen. Ook hebben we met z’n allen eindelijk tijd om te leren brijen, haken of goochelen. En alhoewel dit allemaal natuurlijk lastig te evenaren is, lijkt het virus via een omweg ook het milieu en het klimaat ten goede te komen. Je zou bijna vergeten dat we het over een crisis hebben! Gezien de treurige gesteldheid van mijn sociale leven heb ik in het kader van One Health geprobeerd de milieu en klimaateffecten onder de loep te nemen.

Het lijkt allemaal heel erg voor de hand liggend. We blijven met z’n allen massaal thuis, dus dan zullen we ook wel minder broeikasgassen uitstoten. Dit is tot op zekere hoogte niet te ontkennen. Zo luisterde ik laatst naar de radio en hoorde voor het eerst in mijn leven: “Er staan geen files”.  Op zich niet zo vreemd, aangezien ik bijna nooit naar de radio luister, maar het is wel tekenend voor de huidige situatie. En wat blijkt: autoverkeer is inderdaad met 25% gedaald sinds het begin van de crisis. Ook is het vliegverkeer met 80% gedaald en wordt er verwacht dat de industrie op een lager pitje gezet wordt, zoals dat in Frankrijk en Duitsland nu wel al het geval is. Met name deze laatste twee kunnen een significante vermindering in uitstoot bewerkstelligen. De industrie in Nederland is namelijk verantwoordelijk voor 30% van de nationale CO2 uitstoot en een vermindering in productie zou voor een grote daling kunnen zorgen. Of we hier blij mee moeten zijn is natuurlijk de vraag, maar in de categorie “elk nadeel heb zijn voordeel” valt het zeker. Ook in China, de grootste netto vervuiler van de wereld, is de koolstofemissie op zijn laagst met 25% gedaald (200 Mton CO2). “Klinkt goed!”, zou je zeggen, maar China zou China niet zijn als ze de boel niet weer gewoon lekker in zouden halen. De Chinese regering heeft namelijk al aangekondigd de milieuregels te willen versoepelen, om zo hun vervuilachterstand in te halen. Klimaatverandering is een weerspiegeling van hoe we op de lange termijn met de uitstoot van broeikasgassen omgaan en zal niet op magische wijze teruggedraaid worden als we met z’n allen drie maandjes thuis zitten.

Had Cruijff dan ongelijk? Heb niet elk nadeel zijn voordeel? Niet volkomen. Het milieu weet namelijk wel massaal te profiteren van de daling in uitstoot. Dit is terug te zien in de inmiddels viraal gaande uitstootkaartjes van China en Italië, waarin duidelijk te zien is dat de hoeveelheid stikstofdioxide in de lucht gemiddeld met 35% is gedaald. Daar waar vorige maand de maximumsnelheid nog werd verlaagd naar 100 km/uur, kan de bouw dadelijk weer massaal aan de slag. Misschien staat het nieuwe Androclus dan toch nog binnen 10 jaar op de uithof. Milieueconoom Marshall Burke stelt zelfs dat de schonere lucht in China al meer mensen heeft gered, dan het coronavirus mensen het leven heeft gekost. Volgens hem zou dit in twee maanden tijd de dood van 4.000 kinderen en 73.000 ouderen gescheeld hebben.

Tot nu toe lijkt het effect van de warme winter op de nationale uitstoot nog groter dan het effect van de coronacrisis, maar de duur van onze “intelligente lockdown” en “1,5m-samenleving” zal hierin bepalend zijn. Volgens aardwetenschapper Rob Jackson gaat de grootste daling van broeikasgassen nog komen. Helaas zal dat dan zijn door een economische recessie, waar zelfs doorgewinterde klimaatstakers niet op zitten te wachten. Het herstarten van de economie kan dan kansen bieden, maar ook een excuus zijn om duurzame plannen uit te stellen of totaal van de baan te vegen. Ik zelf denk niet dat deze crisis een “keerpunt in de geschiedenis” gaat zijn, maar hopen kun je natuurlijk altijd. Gelukkig levert de lockdown wel coole beelden op van dieren die de stad over nemen en volop profiteren van onze afwezigheid. Tja, “heb elk nadeel toch nog een voordeel.”                                                                                                                  (https://www.nu.nl/279832/video/wilde-dieren-profiteren-van-lockdown-en-duiken-op-in-steden.html)

Bronnen:

https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/corona-is-goed-voor-het-klimaat-maar-op-de-lange-termijn-juist-niet~b4e21822/

https://nos.nl/artikel/2327485-corona-goed-voor-de-luchtkwaliteit-effect-op-klimaat-nog-beperkt.html

https://www.carbonbrief.org/analysis-coronavirus-has-temporarily-reduced-chinas-co2-emissions-by-a-quarter

http://www.g-feed.com/2020/03/covid-19-reduces-economic-activity.html

https://www.parool.nl/columns-opinie/laat-het-klimaat-niet-lijden-onder-deze-crisis~beba8d95/

https://www.theguardian.com/world/2020/mar/10/coronavirus-could-cause-fall-in-global-co2-emissions

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *